7 marokańskich cudów natury
Najpiękniejsze krajobrazy Maroka to piaskowe wydmy Erg Chebbi na skraju Sahary, kaniony Dades i Todra, wodospady Ouzoud, Toubkal – najwyższy szczyt Afryki Północnej (4167 m), górska przełęcz Tizi n’Test, zielone góry Rif oraz różane pola w Kelaat M’Gouna. Wszystkie leżą w zasięgu kilkudniowych wycieczek z Marrakeszu lub Fezu.
1. Wydmy Erg Chebbi na Saharze
Erg Chebbi to najbardziej znane morze wydm w Maroku. Leży przy granicy z Algierią, tuż za wioską Merzouga, ciągnie się na ok. 28 km z północy na południe i ma 5–7 km szerokości. Najwyższe wydmy wznoszą się na ok. 150 m ponad otaczającą je kamienistą pustynię (hamadę).
Z Merzougi wyrusza się na przejażdżki na wielbłądach i noclegi w obozach namiotowych wśród wydm. Najpiękniej jest o wschodzie i zachodzie słońca, gdy piasek zmienia barwę od złotej po pomarańczową. Logistykę wyjazdu opisujemy w artykule Merzouga i Erg Chebbi.
2. Dolina Dades i wąwóz Todra
Dolina Dades, nazywana Doliną Tysiąca Kazb, ciągnie się na wschód od Warzazatu między Atlasem Wysokim a masywem Sarhro. Za miasteczkiem Boumalne Dades rzeka przebija się przez góry wąwozem o czerwonych ścianach, a droga wspina się na zbocze serią ciasnych serpentyn.
Kilkadziesiąt kilometrów dalej na wschód, koło Tinghiru, leży wąwóz Todra. Jego wapienne ściany mają miejscami do ok. 400 m wysokości, a na najwęższym, ok. 600-metrowym odcinku kanion zwęża się do ok. 10 m. To jedno z najpopularniejszych miejsc wspinaczkowych w kraju.
3. Wodospady Ouzoud
Wodospady Ouzoud leżą w prowincji Azilal, ok. 150 km na północny wschód od Marrakeszu. Rzeka spada kaskadami z wysokości ponad 100 m do głębokiego wąwozu, nad którym często unosi się tęcza. Nazwa w języku berberyjskim nawiązuje do mielenia ziarna.
Do podnóża wodospadu prowadzi ścieżka wśród gajów oliwnych, kawiarni i straganów, a na dole można przepłynąć się tratwą pod spadającą wodę. W okolicy żyją makaki magoty, przyzwyczajone do turystów – nie należy ich karmić. Wodospady są łatwo dostępne i to popularny cel jednodniowych wycieczek z Marrakeszu.
4. Toubkal — dach Afryki Północnej
Toubkal (4167 m) w Atlasie Wysokim to najwyższy szczyt Maroka i całej Afryki Północnej, chroniony w najstarszym parku narodowym kraju, utworzonym w 1942 roku. Pierwsze odnotowane wejście na szczyt miało miejsce w 1923 roku.
Wejście zaczyna się zwykle w wiosce Imlil i trwa dwa dni, z noclegiem w schronisku na wysokości 3207 m. Trasa nie wymaga wspinaczki, ale zimą potrzebne są raki i czekan. Szczegóły – trasa, przewodnik i pora roku – w artykule Park Narodowy Toubkal i wejście na Toubkal.
5. Przełęcz Tizi n’Test
Tizi n’Test to przełęcz w Atlasie Wysokim na wysokości ok. 2100 m, przez którą prowadzi kręta górska droga z Marrakeszu do Tarudantu. Z przełęczy rozciąga się widok na masyw Toubkala i dolinę rzeki Sus. Przy trasie stoi XII-wieczny meczet Tinmel, związany z początkami dynastii Almohadów.
Droga jest wąska, z ostrymi zakrętami i stromymi spadkami, a zimą bywa zasypana śniegiem. Region ucierpiał w trzęsieniu ziemi z 8 września 2023 roku, które uszkodziło drogę, okoliczne wioski i meczet Tinmel. Przed wyjazdem trzeba sprawdzić aktualną przejezdność trasy i prognozę pogody.
6. Góry Rif
Rif to pasmo górskie ciągnące się łukiem wzdłuż wybrzeża Morza Śródziemnego. Najwyższy szczyt, Dżebel Tidighin koło Ketamy, ma 2456 m. Zbocza porastają lasy dębowe, cedrowe i jodłowe – najcenniejsze z nich chroni Park Narodowy Talassemtane koło Szafszawanu, dobrej bazy na górskie wędrówki.
Rif to także region uprawy konopi. Od 2021 roku Maroko dopuszcza ich legalną uprawę do celów medycznych i przemysłowych, ale kupno i posiadanie marihuany przez turystów pozostaje przestępstwem. Polskie MSZ ostrzega przed handlarzami narkotyków, którzy mogą współpracować z policją, i odradza nocne podróże drogami Szafszawan – Al-Husajma oraz Fez – Al-Husajma.
7. Dolina Róż w Kelaat M’Gouna
Kelaat M’Gouna w dolinie Dades to centrum uprawy róży damasceńskiej. Krzewy róż rosną tu jako żywopłoty wokół pól, a w okresie kwitnienia, na przełomie kwietnia i maja, cała okolica pachnie różami. Płatki zbiera się o świcie, a potem destyluje na wodę różaną i olejek.
W maju, na zakończenie zbiorów, odbywa się tu Festiwal Róż – według marokańskiego urzędu turystyki kilkudniowe święto z tańcami, muzyką amazigh i wyborem Miss Róż. Więcej o różach i kosmetykach z nich wytwarzanych w artykule Róże z Maroka.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie cuda natury warto zobaczyć w Maroku podczas pierwszego wyjazdu?
Na pierwszy wyjazd najlepiej połączyć Saharę z doliną Dades i wąwozem Todra – to klasyczna 3-dniowa trasa z Marrakeszu do Merzougi. Z Marrakeszu łatwo też zrobić jednodniowe wycieczki do wodospadów Ouzoud i w Atlas Wysoki, do Imlil u stóp Toubkala.
Kiedy najlepiej jechać na Saharę i do doliny Dades?
Najlepsza jest wiosna i jesień, gdy dni są ciepłe, ale nie upalne. Latem na pustyni temperatury bywają bardzo wysokie, a zimą noce w obozach są mroźne. W maju w dolinie Dades kwitną róże, co jest dodatkowym powodem, by zaplanować wyjazd właśnie wtedy.
Czy wodospady Ouzoud są dostępne przez cały rok?
Tak, wodospady można odwiedzać przez cały rok, choć ilość wody zależy od opadów – najwięcej jej wiosną, po zimowych deszczach i roztopach, mniej pod koniec lata. Ścieżki do podnóża są strome i bywają śliskie, więc warto mieć wygodne buty.