El Jadida (Al-Dżadida) – portugalski Mazagan

El Jadida (po polsku Al-Dżadida, dawniej Mazagan) to miasto portowe nad Atlantykiem, ok. 90 km na południowy zachód od Casablanki. Jego najcenniejszą częścią jest Portugalskie Miasto Mazagan – twierdza z początku XVI wieku, wpisana w 2004 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Na liście jest stara fortyfikacja, nie całe współczesne miasto.

Historia Mazaganu

Portugalczycy zbudowali Mazagan na początku XVI wieku jako ufortyfikowaną kolonię na szlaku morskim do Indii. Twierdza z bastionami i wałami jest według UNESCO wczesnym przykładem renesansowej architektury wojskowej. Portugalczycy utrzymali ją najdłużej ze wszystkich swoich placówek w Maroku – Marokańczycy przejęli ją dopiero w 1769 roku. Mieszkańców ewakuowano wówczas do Brazylii, gdzie założyli osadę Nova Mazagão.

Opuszczone miasto przez kilkadziesiąt lat stało w ruinie. Odbudowano je na początku XIX wieku, a w 1820 roku nadano mu nazwę al-Dżadida, czyli „Nowa”. Dziś to spokojne miasto portowe i letnisko, chętnie odwiedzane przez mieszkańców Casablanki i Marrakeszu.

Co zobaczyć w El Jadidzie

Cysterna portugalska

Najsłynniejszy zabytek miasta to podziemna cysterna z XVI wieku – sala sklepiona na kamiennych kolumnach, w której cienka warstwa wody odbija światło wpadające przez otwór w sklepieniu. Wnętrze wykorzystywano w filmach, m.in. w „Otellu” Orsona Wellesa. Godziny otwarcia i ceny biletów zmieniają się, dlatego sprawdź je na miejscu przed wejściem.

Mury i bastiony

Po murach Portugalskiego Miasta można spacerować – z bastionów widać port, ocean i plaże. Do twierdzy wchodzi się przez bramę od strony lądu, a wewnątrz zachowała się regularna siatka ulic z czasów portugalskich.

Kościół Wniebowzięcia i dawne świątynie

W obrębie murów stoi kościół Wniebowzięcia (Église de l’Assomption), zbudowany w stylu manuelińskim, czyli w portugalskiej odmianie późnego gotyku. Obok stoi meczet, którego XIX-wieczny minaret wyrasta z dawnej portugalskiej wieży obronnej. Ta bliskość kościoła i meczetu dobrze pokazuje, jak w Mazaganie przenikały się kultura europejska i marokańska.

Port i plaże

Przy twierdzy działa port rybacki, a na północ i południe od miasta ciągną się szerokie plaże. Kilka kilometrów od centrum leży duży kompleks wypoczynkowy z polem golfowym, a latem plaże wypełniają wczasowicze z całego kraju. Kąpiąc się, pamiętaj o falach i prądach Atlantyku.

Jak dojechać do El Jadidy

El Jadida leży na wybrzeżu między Casablanką a Safi. Najwygodniej dojechać tu:

• pociągiem ONCF z Casablanki – miasto ma stację kolejową,
• autobusem lub taksówką zbiorową z Casablanki i Marrakeszu,
• samochodem autostradą z Casablanki (ok. 90 km).

Miasto dobrze sprawdza się jako jednodniowa wycieczka z Casablanki albo przystanek w drodze wybrzeżem na południe, w kierunku Essaouiry. Z Marrakeszu dzieli je kilka godzin jazdy. Inne zabytki z listy UNESCO opisujemy w artykule Maroko na liście UNESCO.

Najczęściej zadawane pytania

Czy warto jechać do El Jadidy?

Tak, jeśli interesuje cię historia i architektura. Portugalskie Miasto Mazagan to zwarta, dobrze zachowana twierdza z cysterną, którą zwiedzisz w pół dnia. Poza tym El Jadida to spokojne miasto plażowe, mniej turystyczne niż Essaouira czy Agadir, z dobrymi restauracjami rybnymi przy porcie.

Ile czasu potrzeba na zwiedzanie Mazaganu?

Na cysternę, kościół Wniebowzięcia i spacer po murach wystarczą dwie–trzy godziny. Jeśli chcesz dodatkowo zjeść obiad w porcie i odpocząć na plaży, zaplanuj cały dzień. Dlatego wiele osób przyjeżdża tu na jednodniową wycieczkę z Casablanki, wracając wieczorem pociągiem.

Dlaczego El Jadida nazywała się Mazagan?

Mazagan to nazwa portugalskiej twierdzy, zbudowanej na początku XVI wieku. Po odejściu Portugalczyków w 1769 roku miasto opustoszało, a po odbudowie, w 1820 roku, otrzymało arabską nazwę al-Dżadida, czyli „Nowa”. Na liście UNESCO zabytek figuruje jako Portuguese City of Mazagan (El Jadida).